Nieuwsbrief nr 14
April 2017

Project Plastics
fase I van start

Picture
Case study uit Project Plastics — C O L L E C T I E Van Abbemuseum, diverse kunststoffen o.a. melamine, formaldehyde — F O T O G R A A F Peter Cox

Het Project Plastics is een nationaal onderzoeksproject naar kunststoffen in hedendaagse kunstcollecties. Het project wordt gecoördineerd vanuit SBMK en NICAS (Netherlands Institute for Conservation, Art and Science). NICAS is een samenwerking tussen de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, het Rijksmuseum en de Universiteit van Amsterdam Conservering & Restauratie. Het project wordt financieel ondersteund door het Gieskes-Strijbis Fonds en het Mondriaanfonds.

Elke collectie hedendaagse kunst en design bevat voorwerpen die geheel of gedeeltelijk van plastic zijn gemaakt. Om de samenstelling te kunnen identificeren is specialistische kennis nodig, die vaak niet aanwezig is in musea zonder laboratorium. Het Plastics Project richt zich op toegepast onderzoek voor deze grote groep voorwerpen aan de hand van iconische kunstwerken uit de tien collecties die deelnemen aan het project.*

Tijdens de eerste fase van Project Plastics (april 2017 - april 2018) worden een identificatieboom en do-it-yourself kit ontwikkeld door onderzoekers van RCE en twee jonge onderzoekers die tijdens dit project worden opgeleid in dit gespecialiseerde vakgebied. Voor de deelnemende musea is er elke twee maanden een bijeenkomst om de resultaten van de onderzoeken en de ontwikkelde tools te toetsen aan de praktijk. Tijdens de SBMK-dag 2017 presenteren we de eerste helft van het onderzoek aan alle collega’s. (Je bent van harte welkom!)

Tijdens de tweede fase van het project (april 2018-april 2019) vinden tien workshops on the job plaats bij de deelnemende instellingen. Een digitaal platform dat in de loop van het project wordt ontwikkeld, komt na afloop ter beschikking aan alle collectiebeheerders. Hierop vind je informatie over de meest voorkomende en/of problematische soorten plastics om ze te kunnen identificeren en de juiste conserveringsmaatregelen te kunnen nemen.

Voor het persbericht of uitgebreide projectinformatie, zie website.

* De werken komen van het Bonnefantenmuseum, Centraal Museum, Gemeentemuseum Den Haag, Kröller-Müller Museum, Museum Boijmans Van Beuningen, Schunck*, Stedelijk Museum Amsterdam en het Van Abbemuseum. Daarnaast uit de RABO Kunstcollectie en de Kunstcollecties van de Rijksdienst.

– - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – -

SBMK-dag 2017: Plastics!
In het verlengde van het project plastics zal de SBMK-dag 2017 gewijd zijn aan kunststoffen.
Met presentaties van de onderzoeken en case studies die tot dan toe aan de orde zijn gekomen (minstens zes) en workshops om zelf kunststoffen te leren identificeren.
Schrijf de datum vast in je agenda: Vrijdag 17 november. De locatie maken we later bekend.

– - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – -

Platform conserveringsvraagstukken 2017
Op 7 april j.l. was het SBMK-platform Conserveringsvraagtukken gewijd aan het digitale werk Horizons van Geert Mul (Museum Boijmans Van Beuningen, 2008). Door de aanwezige gedifferentieerde groep collega’s - van fotografiespecialisten en onderzoekers op het gebied van digitale kunst tot registrars - ontstond er een levendig gesprek. Verschillende aspecten rond het beheer en behoud van een dergelijk werk passeerden de revue en zorgde dat iedereen met meer kennis en ideeën de deur uitging, dan waarmee hij binnen kwam.
Wil je ook een kunstwerk inbrengen uit de collectie waarvoor je werkt? Een kunstwerk dat hoofdbrekens oplevert als het gaat om conservering en presentatie? Stuur een mail naar info@sbmk.nl, dan organiseren we dit jaar nog een keer een platformbijeenkomst.

– - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – -

Introductiedag Beheer en behoud van moderne en hedendaagse kunst
De SBMK-introductiedag begint een begrip te worden. Deze dag is bedoeld voor (nieuwe) collega’s in het veld die wegwijs gemaakt willen worden in de wereld van beheer en behoud van moderne en hedendaagse kunstwerken. Aan de orde komen begrippen als besluitvorming, conditie, registratie, documentatie, (her)installatie, biografie van het kunstwerk en de modellen die daarvoor bestaan. Je werkt op locatie aan een case study.
Heb je belangstelling voor deze dag of wil je een (aanstaande) collega opgeven? Stuur dan een mail naar info@sbmk.nl. We houden je dan op de hoogte van de volgende data en locaties.
  Inhoud

>>Project Plastics fase I van start


>>SBMK-dag 2017: Plastics!


>>Platform conserveringsvraagstukken


>>Introductiedag Beheer en behoud van moderne en hedendaagse kunst



– - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - –
Column – Maarten Schut
Advocaat intellectueel eigendomsrecht bij Kennedy Van der Laan, bestuurslid SBMK
– - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - –
Mystiek
Als kind van een jaar of elf kwam ik voor het eerst in het Stedelijk Museum, een fietstochtje van een half uur vanuit Amstelveen, waar we woonden. Ik beklom de witte trap en begon een tocht van zaal na zaal met enorme monochrome vormen van Elsworth Kelly. Eerlijk gezegd wist ik niet goed wat ik ervan moest vinden. Als ik me goed herinner waren er ook wat kleinere zalen met tekeningen van Melle, een lange stoet getekende penissen. Daar werd ik niet enthousiaster van. Dit was mijn eerste indruk van de moderne kunst.

Maar het gebouw vond ik prachtig, en de vaste collectie ook. Het klinkt abnormaal voor een tiener – en dat was het ook – maar ik kwam keer op keer terug. In het begin was ik enthousiast over realistischer kunst. Een overzicht van Willink maakte diepe indruk, maar goed, ik was een kind. En langzaamaan schoof mijn smaak op naar de grote namen van midden 20e eeuw; Matisse, De Kooning. Of de wat minder bekenden. Ik herinner me nog heel goed een zaal met een video-opstelling, waar je een bosrand zag en een meertje. Er leek niet zo veel te gebeuren. Maar als je wegliep hoorde je gegiechel, en als je terugliep zag je, met wat geluk, nog net een paar meisjes wegschieten in de bosrand. Ze kwamen niet meer terug. Dat vond ik prachtig mysterieus: dat je nooit meer dan een glimp te zien kreeg.

Vele jaren later ben ik advocaat in het intellectueel eigendomsrecht. Dat is een mooie term voor wat ook echt een mooi gebied is: de rechten op alles wat aan de geest kan ontspruiten, dus kunst en muziek, maar ook bijvoorbeeld uitvindingen. De essentie van al die rechten is dat ze iets beschermen wat uiteindelijk niet tastbaar is. In de vaktaal heet dat het ‘corpus mysticum’, het mystieke lichaam. Een voorbeeld daarvan is het unieke kunstwerk dat op zeker moment vergaat, zoals de muurschildering van Banksy in Bristol, die verdween toen de muur werd gesloopt om plaats te maken voor nieuwbouw. Ook al bestaat het werk niet meer, Banksy heeft nog altijd de rechten op reproductie van dat niet meer bestaande werk. De intellectuele eigendomsrechten hebben geen betrekking op de drager, of het materiaal, maar op iets ontastbaars dat niet kan vergaan.

Het is natuurlijk een mooi concept in mijn vakgebied, dat corpus mysticum, maar de wereld wordt er niet mooier op als we alleen reproducties kunnen zien en herinneringen kunnen ophalen. Alleen als de unieke kunstwerken worden behouden, kunnen we het mysterie daarvan direct ondergaan. Daarom neem ik graag deel aan de SBMK: opdat de meisjes kunnen blijven giechelen in het bos.


– - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - – - –
     


Als u onze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, meldt u zich dan hier af.